Gemeente Buren, dat kan groener! – Dag 340

Net voor het kerstreces ontvingen wij de beslissing ten aanzien van ons bezwaar over de stookontheffing van snoeihout bij ons aan de overkant. Terecht dat de heer Van der Linden, de eigenaar van het voormalige cultuurerfgoed, TE VROEG de fik gestoken heeft in de brandstapel van snoeihout, anders had hij de oogst van dit jaar wel op zijn buik kunnen schrijven.

Om even het geheugen op te frissen wat hier aan vooraf ging. Op 7 maart 2014 werden wij zeer vroeg wreed uit onze slaap opgeschrikt door kettingzagen. Wat bleek: de schitterende oude hoogstam kersenboomgaard bestaande uit 75 enorme bomen werd rucksichtslos omgezaagd. Het typisch Betuwese cultuurerfgoed, waarvoor in het voorjaar mensen uit de wijde omtrek naar toe kwamen om foto’s te maken, moest plaats maken voor een gewas (mais) met een hogere opbrengst.

Wij weten nu hoe het voelt als bulldozers en kettingzagen het Amazonegebied intrekken om bomen te kappen. Angstaanjagend. Niet tegen te houden. Wat achter bleef was een destructief en kaal landschap met een enorme berg snoeiafval. De bruikbare delen waren inmiddels afgevoerd.

In april stond er in de krant een aanvraag voor het verlenen van een stookontheffing. Na de teleurstelling van de kap van zo’n mooie boomgaard was men ook nog van plan om de metershoge berg snoeiafval voor onze deur in de openlucht te gaan verbranden. Dit ging mij echt te ver omdat er voldoende alternatieven zijn die goed zijn voor mens, dier en milieu. De klimaatverandering is nu al nagenoeg niet meer omkeerbaar. Ik had gedacht dat de bestuurders van de gemeente Buren wel wijzer waren en meer begaan met haar inwoners, het milieu, haar imago als groene gemeente en de toekomstige generaties.

Dus hebben wij bezwaar aangetekend met de nodige argumenten, zoals verwoord in mijn blogje van 7 april. Maar gelukkig heeft de heer Van der Linden vriendjes op het gemeentehuis dus was nog dezelfde dag ons bezwaarschrift uitgelekt. Na sluitingstijd van het gemeentehuis heeft men gewoon ZONDER vergunning de fik erin gestoken. Gedane zaken nemen immers geen keer! De vriendjes op het gemeentehuis wisten blijkbaar dat een procedure enkele maanden in beslag zou nemen.

Deze zomer keken wij aan tegen onooglijke armetierige maisplanten. De opbrengst zal niet hoog geweest zijn en werd in ieder geval ook nog eens teniet gedaan door de fikse boete die de heer Van der Linden heeft mogen ontvangen voor het stoken zonder vergunning. Gevoel van gerechtigheid maakt echter geen plaats voor gevoel van teleurstelling over het beleid van de gemeente Buren. Dit kan anders. Dit kan groener en milieuvriendelijker!

 

Dorpsboomgaard en buurtmoestuin – Dag 280

Afgelopen week zijn de eerste hoogstamfruitbomen aangeplant in onze eerste echte eigen dorpsboomgaard. Een werkgroep van dorpsbewoners is opgestart om als vrijwilligers het onderhoud te gaan doen. Steeds meer hoogstamfruitboomgaarden verdwijnen, zo ook begin dit jaar die bij mij aan de overkant waar ik echt hartzeer van heb gehad. Cultuurerfgoed wordt gewoon opgeofferd voor een paar euro’s meer opbrengst.

DorpsboomgaardGelukkig zien gemeenten in de Betuwe en de provincie Gelderland in dat het anders moet. Met behulp van de Stichting Landschapsbeheer Gelderland worden geregeld projecten opgezet om het cultuurerfgoed in ere te herstellen door hoogstambomen aan te planten. Niet alleen herstel van het cultuurerfgoed is het doel maar ook om mens en natuur weer met elkaar in contact te brengen. Door gemeenschappelijk onderhoud worden ook de sociale contacten onderhouden, broodnodig als we een participatiesamenleving willen worden.

Dit soort activiteiten vinden niet alleen plaats in de Betuwe maar in het hele land. Er bestaat een website met alle buurtmoestuinen van Nederland. De site geeft informatie over hoe je zelf aan de hand van een draaiboek een buurtmoestuin kan opzetten. Er worden workshops aangeboden en de verschillende voorbeelden zijn een bron van inspiratie. Allemaal met het doel om contact met de natuur te herstellen, kinderen te leren hoe groente en fruit verbouwd wordt en om de sociale cohesie in de gemeenschap te versterken. Een geweldige ontwikkeling. Allemaal elementen die wij met ons eigen permacultuur project ook willen bereiken.

 

Een brandstapel van gerooid hout – Dag 66

Bij ons aan de overkant is het akelig leeg. Waar voorheen een hoogstam kersenboomgaard stond is nu een kale vlakt. Nu onze eigen boomgaard in bloei staat wordt de leegte pijnlijk zichtbaar. Jammer dat de eigenaar niet eerder heeft gemeld dat hij dit van plan was dan hadden we nog veel meer foto’s kunnen maken van de schitterende boomgaard die in april altijd volop in bloei stond. Want zoals zo veel mensen jarenlang hebben gedaan – foto’s nemen van de schitterende boomgaard in bloei – hebben wij nooit de noodzaak gehad om dat te doen. Tja met zicht op zoiets moois en de wetenschap dat het er volgend jaar weer is vervalt de noodzaak om uitbundig te fotograferen. Slechts een enkel kiekje herinnert ons eraan.

WP_000731In eerdere blogjes heb ik al uitvoerig mijn ongenoegen geuit over de in mijn ogen onnodige houtkap, dus dat zal ik nu niet doen. Toch is er nog iets waar ik mij druk om maak. Er ligt namelijk een metershoge stapel gerooid hout midden op het perceel waarvoor een stookontheffing is afgegeven door de gemeente. Het is namelijk verboden om hout van bomen te verbranden. Uiteraard heb ik de gemeente om opheldering gevraagd. “De aanvraag voldoet aan alle eisen”, was het antwoord van de betreffende ambtenaar. Op mijn verzoek stuurde hij mij het aanvraagformulier stookontheffing toe.

Dus heb ik de criteria er maar eens op nageslagen. Blijkbaar is er geen ambtenaar fysiek op de locatie wezen kijken want dan had hij direct gezien dat er iets niet klopt. Er zitten namelijk pellets bij de brandstapel en die groeien toch echt niet zomaar aan de bomen. Bij de vraag over het te verstoken ‘resthout’ moet vermeld worden of er mogelijkheden zijn om het ‘resthout’ op een andere manier te verwerken. En die mogelijkheden zijn er inderdaad. Dus waarom de aanvraag gehonoreerd is is mij een raadsel.

Welke alternatieve mogelijkheden zijn er om het gerooide hout te verwerken?

  • Afvoeren naar een biomassacentrale om energie op te wekken;
  • Versnipperen om versneld tot compost om te zetten;
  • Houtwallen optrekken voor vogels en insecten;
  • Verklepelen met behulp van apparatuur.

Het is ook nog eens slecht voor de bodemstructuur om tot verbranding over te gaan. Voor de korte termijn lijkt de bodem geen schade te lijden, omdat sterke gewassen spontaan weer opkomen. Maar voor de langere termijn raakt het natuurlijk evenwicht van het bodemmilieu dusdanig verstoord dat het jaren duurt voor de juiste schimmels en de goede bacteriën weer zijn hersteld.

Een nog grotere schade wordt toegebracht aan de dieren, want tegen de tijd dat de fik erin gaat is de gerooide houtstapel verworden tot houtwal waarin vogels en insecten volop nesten gebouwd hebben, waardoor voor de tweede keer in korte tijd het milieu wordt verstoord. Dus is het mijn burgerplicht bezwaar te maken tegen de verleende vergunning.

In mijn gesprekje met de ambtenaar kreeg ik nog een vreemde mededeling. Als de vergunning is verleend en er daadwerkelijk gestookt gaat worden dan moet dat binnen 24 uur bij de gemeente gemeld worden. De omwonenden hoeven niet in kennis gesteld te worden. Is dat niet vreemd? Ik wil wel in de buurt zijn als dat gebeurt, want stel dat er een vonkje overspringt?

 

Vernietiging cultuurlandschap deel 2 – Dag 50

Vandaag geen woorden maar beelden. Een overzicht van de afbraak van een mooi stukje Betuwe. De kap van een dertig jaar oude hoogstam kersenboomgaard. De eerste foto’s van hoe het was en dit jaar ook weer had kunnen zijn en de rest spreekt voor zich. Het is zonde dat de waarde van ons landschap niet meer wordt herkend.

De hoogstam kersenboomgaard volop in bloei in april 2011.

De laatste dagen van de kersenboomgaard, de rechterkant is al gekapt, 8 maart 2014.

De machine, de vernietiging en de opbrengst, 9 maart 2014.

Zoals de overkant er nu uitziet, 22 maart 2014.

Vernietiging van cultuurerfgoed – Dag 35

Ik ben geschokt, boos en verdrietig!

Vanmorgen al heel vroeg werden wij wakker door het geluid van kettingzagen. Op zich niets vreemds met alle boomgaarden aan de overkant, maar wel opmerkelijk dat het zo vroeg al plaatsvond. Ze waren aan het zagen aan de overkant in de hoogstam kersenboomgaard. Nooit eerder hadden we zoveel gezaag gehoord uit de schitterende boomgaard.

De hoogstam kersenboomgaard in april 2011

De hoogstam kersenboomgaard in april 2011

Om 8.00 uur ging mijn man toch even poolshoogte nemen aan de overkant en kwam terug met de schokkende mededeling dat ze de gehele boomgaard aan het kappen waren. Hij had nog gevraagd of ze daar vergunning voor hadden. “Niet nodig”, had de voorman gezegd, “we halen alles weg”. Ik kon mijn oren niet geloven. Overal wordt gewerkt aan het behoudt van hoogstamboomgaarden omdat het Betuws cultureel erfgoed betreft en hier aan de overkant in de Betuwe wordt een complete hoogstamboomgaard gekapt!

Mijn eerste telefoontje was naar de gemeente Buren. Helaas was de betreffende ambtenaar vrij vandaag, maar de dame die waarnam had de urgentie begrepen en ging voortvarend aan de slag en belde al snel terug. De mededeling was niet hoopvol: er mag gekapt worden, een vergunning is niet nodig. Jarenlang is subsidie verleend om dit soort boomgaarden te behouden, maar door het wegvallen hiervan mogen de eigenaren ermee doen wat ze willen. Een boomgaard is productie en mag naar eigen inzicht worden aangewend. Vergelijk het met een veld vol graan. Weer was ik perplex. Voor nagenoeg iedere boom die je wil kappen moet je vergunning aanvragen en voor een complete boomgaard hoeft dat niet. Lang leve de wet- en regelgeving.

Maar er is nog iets veel gekker aan de hand, want de Stichting Landschapsbeheer Gelderland is bezig om de hoogstamboomgaarden te behouden vanwege het belang voor het cultuurerfgoed. Vandaar dat wij twee jaar geleden een paar hoogstambomen hebben aangeschaft met subsidie om het erfgoed te behouden. Die staan recht tegenover de boomgaard die juist wordt gekapt. Dus belde ik de stichting om te vragen of zij er wat tegen kunnen ondernemen. Vrijdag is niet zo’n handige dag voor dit soort acties, maar ook hier wist ik de urgentie voor het voetlicht te krijgen dus al rap werd ik teruggebeld. Ook hier kreeg ik het bericht dat er niets aan te doen is, het betreft landelijk beleid.

Dus klom ik in de telefoon naar het ministerie, maar daar ben ik verdwaald in de krochten van de bureaucratie. Ook een telefoontje naar de politie om de kappers tot stoppen te brengen zodat overleg kan plaatsvinden leverde niets op. Toen nog de plaatselijke politiek gebeld, die vervolgens de milieuwerkgroep van de gemeente heeft geraadpleegd, maar ook daar was de uitkomst: helaas niets aan te doen.

Uiteindelijk heb ik de eigenaar gebeld. De vrouw die ik aan de telefoon kreeg was het helemaal met mij eens dat het zonde is dat het wordt gekapt. Maar ieder jaar weer is er een probleem om mensen te vinden die de kersenboomgaard willen pachten, dus dan maar platgooien was hun conclusie, want het is wel erg zonde als de kersen niet geplukt worden en ze verrotten aan de bomen. Ook nu weer ben ik met stomheid geslagen. De mooie natuur maar opofferen omdat er geen geld meer aan te verdienen is!? Zij zou haar man vragen om mij terug te bellen, maar ik heb er weinig hoop op.

Ik ben verdrietig.

  • Om het mooie uitzicht in april waar ieder jaar drommen mensen speciaal voor langskomen om de bloesem te bewonderen en te fotograferen.
  • Omdat de bijen geen honing meer kunnen halen uit deze boomgaard.
  • Omdat er geen kersen meer verkocht zullen worden.
  • Omdat onze overheid geen belang hecht aan het behoud van ons cultuurerfgoed.
  • Omdat de eigenaar geen poging ondernomen heeft om met alternatieven te komen.
  • Omdat ons cultuurerfgoed wordt opgeofferd voor de waanzin van ons economisch systeem.

Ik ben verdrietig.