De paddenpoel is gegraven

Afgelopen donderdag is de paddenpoel gegraven. Gelukkig was het net een dagje mooi weer. De dag erna heeft het alleen maar geregend. Gevolg is dat de paddenpoel nu redelijk vol staat met water. De man die het graafwerk deed had er duidelijk lol in. Hij heeft al zijn creativiteit erin gelegd en er iets moois van gemaakt.

De paddenpoel

De paddenpoel

De grond uit de paddenpoel dient als omringende wal om beschutting te bieden aan de winden die normaal gesproken uit het westen waaien en zo nu en dan uit noordelijke of oostelijke richting. De wal vormt een soort hoefijzer met de opening op het zuiden, wat zorgt voor beschutting tegen wind en zonnewarmte vanuit het zuiden. Het geheel is zo ontworpen dat niet alleen een gunstige broedplaats voor amfibieën ontstaan maar waardoor ook een microklimaat kan ontstaan voor de groei van fruit uit warmere gebieden, zoals druiven en kiwi.

Over het belang van de paddenpoel schreef ik al eerder een blogje. De paddenpoel moet dienen als broedplaats voor amfibieën en insecten waarbij de beschutting plek geeft om te overwinteren. We hopen natuurlijk op veel padden, kikkers, salamanders en allerlei insecten zoals libellen. Die staan namelijk aan het begin van een ecosysteem waardoor de biodiversiteit wordt bevorderd.

De paddenpoel gaat omringd worden door planten die weer volop insecten aantrekken die nodig zijn voor de bestuiving van fruitbomen zodat er vruchten kunnen ontstaan. Wie in de Betuwe woont weet dat dit van groot belang is voor de lokale economie. Zonder insecten geen bestuiving en zonder bestuiving geen fruit.

De soep werd niet zo heet gegeten – Dag 204

Dat er te snel moord en brand geschreeuwd is over de dalende groente- en fruitprijzen vanwege de boycot van Rusland is nu wel duidelijk. Vandaag werd bekend dat de prijzen van tomaten, komkommer en paprika’s weer is gestegen tot het oude niveau van voor de boycot. Steunmaatregelen uit de EU zijn ineens niet meer nodig. “Gelukkig” denk ik bij mijzelf “dan hoeven de boeren niet meer te klagen”. Maar ook dat blijkt niet het geval want in de berichten gaat de klaagzang gewoon door. Nu is het slechte weer de boosdoener. Het is te koud voor de tijd van het jaar dus blijft de oogst achter. Het is ook nooit goed.

soepZelf merk ik ook dat de oogst nu wat achter blijft. Maar het was ook extreem veel wat er de afgelopen weken uit de moestuin kwam. Veel hebben we inmiddels weggegeven omdat we het niet opgegeten of verwerkt kregen. En al te veel inmaken heeft ook geen zin, want dan blijft er weer overschot in de vriezer of de kelder. Dat het tempo nu weer iets lager ligt komt ons goed uit. Waarom de boeren dan niet? De prijzen zijn nu toch weer in orde. Maar ik zal er wel een andere logica op nahouden.

In Deil bij de Manege en zorgboerderij HartenHoeve kon je vandaag voor 50 cent de kilo peren plukken waarvan het geld gedoneerd wordt aan het Rode Kruis van Oekraïne. Dat is nog eens een mooi initiatief. Zo kan het dus ook.

 

Misvormde groente en fruit – Dag 150

De groente die ik uit mijn tuin oogst ziet er niet altijd even mooi uit. Niet zo mooi als uit menig supermarkt althans. Maar dat deert mij niet. Vlekje of plekje ik gebruik nagenoeg alles. Het meeste fruit eet ik zo van de struik en was ik niet eens. Bij mij wordt niet gespoten. En ja ik weet dat mijn buren wel spuiten en dat ik dus alles zou moeten wassen wat ik pluk, maar toch doe ik dat niet altijd, mede vanuit het idee dat ik er ook een soort weerstand door opbouw. En dat gaat al jaren goed want ziek ben ik nooit.

Mijn eigen oogst wortelen

Mijn eigen oogst wortelen

De meeste groente die mijn keuken inkomt was ik overigens wel gewoon omdat er vaak aarde aan zit. Veel biologisch geteelde groente die je in de winkel koopt wordt na het oogsten ook gewassen als er aarde aan zit, dus zo gek is dat niet. Anders is dat bij de nieuwste teeltmethodes in kassen waar groenten vaak niet eens meer in aanraking komen met aarde. Toch ondanks perfecte methoden wordt er verschrikkelijk veel verspild doordat afwijkend voedsel wordt afgekeurd. Als ik kijk hoe weinig afval ik heb van mijn geoogste groente en fruit dan kunnen veel mensen daar een voorbeeld aan nemen. Zelfs mijn man snijdt veel meer weg dan ik zelf doe. En smaakt het er minder om? Nee, hoor daar proef je niets van.

Hoe is dat zo gekomen dat wij alleen maar perfect ogende groente en fruit willen hebben? Het is niet zozeer de vraag van de consument maar er ligt een economisch motief achter. Het is namelijk economisch voordeliger om groente en fruit aan te bieden van dezelfde vorm, omvang en gewicht omdat er een logistiek systeem achter zit waar iedere cm² telt. Maar daar waar de aanbieder dicht op de markt zit speelt dat geheel niet dus is dat geen criterium om perfect gevormd voedsel aan te bieden. De stadsboer van de ecowijk EVA Lanxmeer bijvoorbeeld levert rechtstreeks aan de consument en daar is menig groente en fruit afwijkend van het schoonheidsideaal.

Iemand tipte mij vandaag over de campagne van de Franse supermarktketen Intermarché. Zij lanceerden op een ludieke manier misvormde groente en fruit tegen gereduceerde tarieven. Gevolg: het is niet aan te slepen! Zie hieronder de promotiefilm. Hier kunnen de Nederlandse supermarkten een voorbeeld aan nemen. Ik vraag mij af wanneer de eerste misvormde appel, te kromme courgette of te kleine komkommer in het schap liggen?

Dank je voor de tip Mariëlle!

Nachtvorst – Dag 54

De grootste ramp voor fruittelers is nachtvorst terwijl de bloesem aan het ontspruiten is. Meestal besproeien zij dan een hele boomgaard met water zodat de bloesem wordt ingepakt in een laagje ijs. Er ontstaan dan van die mooie ijspaleizen. Maar ik heb hier in de buurt nog geen ijspaleis gezien, terwijl er in de lokale krant wel melding van gemaakt is, vooral in het verderop gelegen Buurmalsen. Vannacht was de vorst ook weer aanzienlijk dus we wachten het af.

Bloesem in ijsZelf heb ik ook diverse peren-, appel- en pruimenbomen die al aan het uitlopen zijn. De Gieser Wildeman is al heel ver en zit vol met bloesem. Nachtvorst is dan niet fijn. Maar voor mijn gevoel zal het wel loslopen. Twee jaar geleden was het ook een zachte winter en ineens strenge vorst in februari en maart. Dat was toch anders dan nu, omdat het langer aanhield en de dagen ook redelijk koud waren. Toen hadden we totaal geen fruit!

Gelukkig maken we ieder jaar, tenminste als er wel volop fruit is, van alles in en bewerken het tot jam, moes en chutney. Daar kunnen we dan een flink eind mee vooruit. Mocht het misgaan dit jaar met het fruit dan hebben we nu nog genoeg in de kelder staan. Maar jammer is het wel, want er is niets fijner dan verse zelfgemaakte warme jam op de boterham. Ik kijk er nu al weer naar uit.

Afgelopen weekend heb ik een paar bakken met zaailingen in de kas gezet. De kas is onverwarmd, maar komt niet onder het vriespunt en op zonnige dagen loopt de temperatuur op tot ver boven de 20°C. Net als gisteren ben ik al vroeg wezen kijken, maar alles staat er prima bij. Ook het zaaigoed in de volle grond doet het goed. Dus ik ben optimistisch en denk dat het dit jaar wel meevalt met de vorst en het fruit.

Vernietiging van cultuurerfgoed – Dag 35

Ik ben geschokt, boos en verdrietig!

Vanmorgen al heel vroeg werden wij wakker door het geluid van kettingzagen. Op zich niets vreemds met alle boomgaarden aan de overkant, maar wel opmerkelijk dat het zo vroeg al plaatsvond. Ze waren aan het zagen aan de overkant in de hoogstam kersenboomgaard. Nooit eerder hadden we zoveel gezaag gehoord uit de schitterende boomgaard.

De hoogstam kersenboomgaard in april 2011

De hoogstam kersenboomgaard in april 2011

Om 8.00 uur ging mijn man toch even poolshoogte nemen aan de overkant en kwam terug met de schokkende mededeling dat ze de gehele boomgaard aan het kappen waren. Hij had nog gevraagd of ze daar vergunning voor hadden. “Niet nodig”, had de voorman gezegd, “we halen alles weg”. Ik kon mijn oren niet geloven. Overal wordt gewerkt aan het behoudt van hoogstamboomgaarden omdat het Betuws cultureel erfgoed betreft en hier aan de overkant in de Betuwe wordt een complete hoogstamboomgaard gekapt!

Mijn eerste telefoontje was naar de gemeente Buren. Helaas was de betreffende ambtenaar vrij vandaag, maar de dame die waarnam had de urgentie begrepen en ging voortvarend aan de slag en belde al snel terug. De mededeling was niet hoopvol: er mag gekapt worden, een vergunning is niet nodig. Jarenlang is subsidie verleend om dit soort boomgaarden te behouden, maar door het wegvallen hiervan mogen de eigenaren ermee doen wat ze willen. Een boomgaard is productie en mag naar eigen inzicht worden aangewend. Vergelijk het met een veld vol graan. Weer was ik perplex. Voor nagenoeg iedere boom die je wil kappen moet je vergunning aanvragen en voor een complete boomgaard hoeft dat niet. Lang leve de wet- en regelgeving.

Maar er is nog iets veel gekker aan de hand, want de Stichting Landschapsbeheer Gelderland is bezig om de hoogstamboomgaarden te behouden vanwege het belang voor het cultuurerfgoed. Vandaar dat wij twee jaar geleden een paar hoogstambomen hebben aangeschaft met subsidie om het erfgoed te behouden. Die staan recht tegenover de boomgaard die juist wordt gekapt. Dus belde ik de stichting om te vragen of zij er wat tegen kunnen ondernemen. Vrijdag is niet zo’n handige dag voor dit soort acties, maar ook hier wist ik de urgentie voor het voetlicht te krijgen dus al rap werd ik teruggebeld. Ook hier kreeg ik het bericht dat er niets aan te doen is, het betreft landelijk beleid.

Dus klom ik in de telefoon naar het ministerie, maar daar ben ik verdwaald in de krochten van de bureaucratie. Ook een telefoontje naar de politie om de kappers tot stoppen te brengen zodat overleg kan plaatsvinden leverde niets op. Toen nog de plaatselijke politiek gebeld, die vervolgens de milieuwerkgroep van de gemeente heeft geraadpleegd, maar ook daar was de uitkomst: helaas niets aan te doen.

Uiteindelijk heb ik de eigenaar gebeld. De vrouw die ik aan de telefoon kreeg was het helemaal met mij eens dat het zonde is dat het wordt gekapt. Maar ieder jaar weer is er een probleem om mensen te vinden die de kersenboomgaard willen pachten, dus dan maar platgooien was hun conclusie, want het is wel erg zonde als de kersen niet geplukt worden en ze verrotten aan de bomen. Ook nu weer ben ik met stomheid geslagen. De mooie natuur maar opofferen omdat er geen geld meer aan te verdienen is!? Zij zou haar man vragen om mij terug te bellen, maar ik heb er weinig hoop op.

Ik ben verdrietig.

  • Om het mooie uitzicht in april waar ieder jaar drommen mensen speciaal voor langskomen om de bloesem te bewonderen en te fotograferen.
  • Omdat de bijen geen honing meer kunnen halen uit deze boomgaard.
  • Omdat er geen kersen meer verkocht zullen worden.
  • Omdat onze overheid geen belang hecht aan het behoud van ons cultuurerfgoed.
  • Omdat de eigenaar geen poging ondernomen heeft om met alternatieven te komen.
  • Omdat ons cultuurerfgoed wordt opgeofferd voor de waanzin van ons economisch systeem.

Ik ben verdrietig.